umowa o pracę, wypowiedzenie umowy o pracę, rozwiązanie umowy o pracę - wzór
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 17 (1892) z dnia 28.02.2022

Uzasadnione przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę

Oświadczenie pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę na czas nieokreślony powinno zawierać w swej treści wskazanie przyczyny wypowiedzenia. Od oceny, czy pracodawca poprawnie dokonał tej czynności, często zależy uznanie całego wypowiedzenia za prawidłowe lub nie. W związku z różnorodnością przyczyn wypowiedzenia znaczenia nabiera orzecznictwo sądowe wskazujące, jakie przyczyny można uznać za uzasadnione.

Przesłanki poprawnego wypowiedzenia

Wypowiedzenie uważane jest za zwykły sposób rozwiązania umowy, a jego stosowanie jest dopuszczalne w wielu różnych sytuacjach. Ponieważ przyczyn wypowiedzenia może być bardzo wiele, nie ma możliwości opracowania jednolitego katalogu takich przyczyn. Kodeks pracy zawiera jedynie ogólne regulacje dotyczące wypowiadania umowy o pracę, na podstawie których można ustalić pewne ogólne wymogi dotyczące uzasadniania wypowiedzenia, obejmujące:

  • wskazanie prawdziwej przyczyny wypowiedzenia umowy,
  • dostateczne skonkretyzowanie przyczyny wypowiedzenia,
  • podanie przyczyny wypowiedzenia w sposób zrozumiały.

Podanie przyczyny wypowiedzenia w sposób ogólny i nieodnoszący się do konkretnego przypadku może zostać uznane w razie sporu sądowego za brak wskazania przyczyny wypowiedzenia. Klasycznym przykładem zbyt ogólnie podanej przyczyny jest wskazanie w treści wypowiedzenia niewłaściwego wywiązywania się z obowiązków bez doprecyzowania, na czym ta niewłaściwość polegała (wyrok SN z dnia 21 listopada 2006 r., sygn. akt II PK 41/06). Pracodawca nie jest jednak zobowiązany do drobiazgowego opisywania powodów dokonania wypowiedzenia. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt I PK 168/09: "Skonkretyzowanie przyczyny wypowiedzenia nie oznacza wyczerpującego powołania wszystkich faktów i zdarzeń, które stały się podstawą decyzji pracodawcy o rozwiązaniu stosunku pracy (...)". Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 marca 2010 r., sygn. akt I PK 175/09 uznał natomiast, że: "Art. 30 § 4 K.p. dopuszcza różne sposoby określenia przyczyny wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę. Z oświadczenia pracodawcy powinno jednak wynikać w sposób niebudzący wątpliwości, co jest istotą zarzutu stawianego pracownikowi i usprawiedliwiającego rozwiązanie z nim stosunku pracy (...)".

Należy podkreślić, że między wystąpieniem przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie umowy o pracę a dokonaniem wypowiedzenia z tej przyczyny powinien istnieć związek czasowo-przyczynowy. Pracodawca, który wypowiada umowę o pracę z powodów, które zaistniały np. rok wcześniej, może więc ryzykować przegraną w sądzie, chyba że wystąpiły obiektywne powody opóźnienia decyzji o wypowiedzeniu.

Czasami trzeba podać kryteria

W wielu przypadkach jako powód wypowiedzenia powoływane są okoliczności leżące po stronie pracodawcy związane np. z likwidacją etatu czy reorganizacją działu. Pracodawca w takiej sytuacji powinien mieć na uwadze, że zwolnienie przeprowadzone w grupie pracowników zatrudnionych na takich samych lub podobnych stanowiskach zobowiązuje go do wskazania w treści wypowiedzenia - oprócz przyczyn jego dokonania - zastosowanych przez niego kryteriów doboru do zwolnienia. Wprawdzie przepisy prawa pracy nie przewidują wprost takiego wymogu, jednak wynika on z orzecznictwa sądowego (wyrok SN z dnia 9 grudnia 2015 r., sygn. akt I PK 342/14).

Trudno zmienić przyczynę

Złożenie oświadczenia o wypowiedzeniu przez pracodawcę lub pracownika wiąże się niekiedy z zaistnieniem stresującej sytuacji, w której łatwo o sformułowanie niewłaściwej lub źle opisanej przyczyny wypowiedzenia. Strony, a zwłaszcza pracodawca (pracownik ma obowiązek uzasadnienia wypowiedzenia, tylko jeżeli jego powodem jest mobbing), przygotowując oświadczenie o wypowiedzeniu, muszą mieć świadomość, że wskazane przyczyny wypowiedzenia będą wiążące aż do zakończenia potencjalnego sporu sądowego. W trakcie rozprawy sądowej nie można bowiem zmienić czy rozszerzyć przyczyn wypowiedzenia, powołując się na nowe okoliczności (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2010 r., sygn. akt II PK 306/09).

W razie uznania np. przez pracodawcę, że wskazana przez niego przyczyna wypowiedzenia została błędnie sformułowana, nie będzie on mógł jej skorygować przez ustne podanie pracownikowi (lub sądowi w czasie rozprawy) przyczyn wypowiedzenia.

Również twierdzenie pracodawcy, że pracownik znał przyczynę wypowiedzenia może pozostać bezskuteczne, jeżeli nie została ona pisemnie wskazana w jego treści. Tak uznał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 5 maja 1999 r., sygn. akt I PKN 670/98.

Uzasadnione przyczyny wypowiedzenia w orzecznictwie sądowym

» Odmowa wykonania zgodnego z prawem polecenia pracodawcy.
(wyrok SN z dnia 7 lutego 2007 r., sygn. akt I PK 221/06)
» Zmniejszenie stanu zatrudnienia w zakładzie pracy.
(wyrok SN z dnia 3 listopada 2010 r., sygn. akt I PK 93/10)
» Długotrwałe i powtarzające się nieobecności pracownika w pracy (w tym także spowodowane chorobą), powodujące utrudnienia w organizacji pracy.
(wyrok SN z dnia 4 grudnia 1997 r., sygn. akt I PKN 422/97)
» Zmiany organizacyjne po stronie pracodawcy, które obejmują m.in. przesunięcia pracowników między poszczególnymi działami (komórkami), ograniczenie zatrudnienia, likwidację stanowisk pracy.
(wyrok SN z dnia 15 lutego 2002 r., sygn. akt I PKN 901/00)
» Utrata zaufania do pracownika zajmującego kierownicze stanowisko.
(wyrok SN z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt II PK 75/17)
» Brak zdolności pracownika do wykonywania dotychczasowej pracy.
(wyrok SN z dnia 16 grudnia 1999 r., sygn. akt I PKN 469/99)

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1320 ze zm.)

www.UmowyoPrace.pl - Rozwiązanie umowy o pracę:

 Chcesz wiedzieć więcej, skorzystaj z Portalu Podatkowo-Księgowego www.gofin.pl
www.VademecumKadrowego.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

grudzień 2022
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
8
9
10
11
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
25
26
29
30
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
KODEKS PRACY, Prawo Pracy
Vademecum Kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Wszystko o urlopach pracowniczych - wypoczynkowy, bezpłatny, macierzyński, szkoleniowy

WSKAŹNIKI

Bieżące wskaźniki wraz z archiwum

Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.